Gośka Isphording fot Paweł Stelmach (50)
Gośka Isphording, foto: Paweł Stelmach
vr
13
mrt

Van Geel, Loonstra, e.a.

Goska Isphording op klavecimbel

Pakhûs SOLO, Stiens

Op basis van een programma met werken van onder meer Louis Andriessen, Oene van Geel, Beate Loonstra en Janco Verduin, laat Goska Isphording zien hoe het klavecimbel ook in de 21ste eeuw springlevend is. Voor deze toonaangevende klaveciniste, gespecialiseerd in hedendaagse en experimentele muziek, werden inmiddels bijna 200 werken gecomponeerd.

Het concert opent met Overture to Orpheus. De componist Louis Andriessen (1939–2021) vertelde hierover ooit: “Het klavecimbel heeft weinig te maken met de piano, maar alles met tokkelinstrumenten zoals de harp, gitaar en luit. Ik had Orpheus’ prelude in gedachten toen ik deze compositie schreef. Een verwijzing naar dramatische ontwikkelingen is in het stuk te vinden; het blijkt een denkbeeldige opera te zijn met Orpheus als protagonist. Zoals gebruikelijk in mijn muziek van de laatste jaren is de grenszone tussen canon- en unisonotechnieken het muzikale onderwerp van de compositie.”

Op het programma staat ook werk van componist Janco Verduin. Deze duizendpoot laat zich inspireren door software engineering, neurowetenschap, psychologie, natuur, biologie en beeldende kunst. Daarnaast doet Verduin ecologisch veldwerk, waaronder vleermuisonderzoek, wat zijn organisch evoluerende muzikale structuren beïnvloedt. Elke compositie benadert hij als een buitenaardse microkosmos.

De titel van zijn compositie La tendre indifférence du monde is ontleend aan L’Étranger van de Franse filosoof Albert Camus, maar heeft geen specifieke betekenis voor het stuk zelf. Verduin zegt hierover: “Voor klavecimbel schrijven is lastig: een toets indrukken laat een snaar plukken, maar de dynamiek kun je niet met je aanslag beïnvloeden. Om volume te creëren speel je meer noten tegelijk of gebruik je extra snaren via de manualen. Ik vermeed melodie en bouwde in plaats daarvan verticale klanklagen: akkoorden gevormd uit overlappende lijnen. Het tempo is flexibel, wat de uitvoerder controle geeft over de begin- en eindpunten van noten. Het stuk beweegt in golven, telkens moeilijker, zwaarder, intenser: een oplopende muzikale strijd.”

Componiste Jasna Veličković combineert in haar werk een fascinatie voor geluid, technologie en experiment. Zo ontwikkelde zij onder meer de Velicon, een elektronisch instrument met magneten en spoelen. Sizif’s Song is geïnspireerd op de mythe van Sisyphus. Centraal staat het rotsblok dat Sisyphus als straf eindeloos een berg op moest duwen, maar dat telkens weer naar beneden rolde. De rots wordt symbolisch weergegeven door een grote terts, die de afstand tussen linker- en rechterhand in stand houdt. De muziek begint laag, stijgt omhoog en keert uiteindelijk via uiteenlopende muzikale stijlen terug naar het begin: een muzikale cyclus van eeuwige terugkeer.

Klaveciniste Goska Isphording, woonachtig in Krakau en Eindhoven, behoort binnen de moderne muziek tot de absolute top. Als soliste trad zij op tijdens gerenommeerde festivals voor hedendaagse muziek, waaronder het Warsaw Autumn Festival, het Huddersfield Contemporary Music Festival, de Music Biennale Zagreb en November Music. Isphording werkt samen met toonaangevende ensembles voor nieuwe muziek en is lid van het Londense Riot Ensemble. Zij behaalde een doctoraat in de kunsten en doceert modern klavecimbel aan het Conservatorium van Amsterdam.

Programma

  • Hugo Morales Murguía (1979) Plektron (2011)*

  • Louis Andriessen (1939 - 2021) Overture to Orpheus (1982)

  • Oene van Geel (1973) en Beate Loonstra (1992) The only way out is through (2025)**

  • Jasna Veličković (1974) Sizif’s Song (2002)***

  • Pēterisj Vasks (1946) Kantāte (1980)

  • Janco Verduin (1972) La tendre indifférence du monde (2017)

In opdracht van Goska Isphording en Fonds Podiumkunsten

** In opdracht van podium Pakhûs SOLO

*** Geschreven voor Goska Isphording

    • Pakhûs SOLO, Stiens
    • vrijdag 13 maart 2026 om 20:15
    • Janco Verduin
    • Hugo Morales
    • Louis Andriessen
    • Oene van Geel
    • Beate Loonstra
    • Jasna Velickovic