The People United Will Never Be Defeated! bestaat uit 36 variaties, gebaseerd op een Chileens strijdlied tegen de dictatuur. Aanleiding was de moord op president Allende tijdens de militaire staatsgreep onder leiding van generaal Pinochet in 1973. Rzewski transformeert het protestlied van de Chileense Sergio Ortega tot een groot werk van ruim een uur.

In de 36 variaties zijn allerlei stijlen te horen. Grillig, opzwepend, uiterst virtuoos, gevoelig, intens en meeslepend. Alsof de variaties ruimte willen geven aan alle verschillende stemmen en identiteiten van het volk. De variaties zijn kort en werken toe naar een climax. De 36 variaties volgen de 36 maten van de melodie en zijn onderverdeeld in zes sets van zes variaties. De laatste variatie is een rechtstreekse herhaling van het originele thema, dat na de hele voorafgaande reis met nieuwe betekenis binnenkomt.

Ralph: “The People United Will Never Be Defeated! is voor mij veel meer dan een pianowerk; het is een muzikaal monument van verzet. Vanaf de eerste noten voel ik de kracht van een volk dat zich niet laat breken, en die energie jaagt door elke variatie heen. De stijlwisselingen, van Beethoven tot jazz, zijn niet alleen technisch uitdagend, maar ook emotioneel ontregelend. Het is alsof ik een uur lang strijd voer, niet alleen met het instrument, maar ook met de geschiedenis die erin vervat zit. Dit werk heeft me als pianist gevormd, maar vooral als mens geraakt.”

Ralph van Raat voerde het werk voor het eerst uit tijdens zijn eindexamenconcert, waar de Amerikaanse componist hoogstpersoonlijk bij aanwezig was. Dit was het begin van een bijzondere vriendschap. Naast virtuoos spel, wordt van de uitvoerder gevraagd te fluiten, met de pianoklep te slaan en tegen de piano te stoten om boventonen te genereren.

In de cadenza verwerkt Ralph elementen uit The only way out is through; het werk dat dit seizoen als een rode draad door alle programma’s bij Pakhûs SOLO heen loopt. Vooraf klinkt het elektronische werk El Pueblo dat componist Bart Spaan in 2006 componeerde als prelude op de set variaties. Een doordringende inleiding waarin massa’s mensen tehoren zijn die het strijdlied zingen, terwijl Ralph alvast achter de piano zit.

Programma

Bart Spaan (1963) El Pueblo (2006) for electronics (for Ralph van Raat)

Frederic Rzewski (1938-2021) The People United Will Never Be Defeated! (1975) 36 variations on ‘El Pueblo Unido Jamás sera Vendio’)

Oene van Geel (1973) en Beate Loonstra (1992) The only way out is through (2025)